Verkeersborden

Vorm en kleur lezen

• Driehoek met rode rand en punt naar boven (A-borden): gevaar, bijvoorbeeld A23 (plaats waar veel kinderen komen) of A41/A45 (overweg).
• Omgekeerde driehoek (B1) en achthoek (B5): voorrangsborden, speciaal gevormd zodat u ze ook van achteren herkent.
• Rond met rode rand (C-borden): verbod. Rond blauw (D-borden): gebod.
• Rond blauw met rode rand (E-borden): stilstaan- en parkeerverboden.
• Rechthoekig, meestal blauw (F-borden): aanwijzingen zoals bebouwde kom, autosnelweg en zones.
• Klein wit bord onder een ander bord (M-reeks en andere onderborden): beperkt het bord, breidt het uit of kondigt het aan.

Waar en voor wie geldt een bord?

Een bord staat normaal rechts van de rijbaan. Voorrangsborden staan altijd rechts; een bord links of boven de rijbaan is een herhaling (art. 67.1, Brussel en Vlaanderen). Hangt een bord boven één rijstrook, dan geldt het alleen voor die rijstrook (art. 65.4). Dat is ook wat F89 en F91 doen: zij tonen de rijstroken en zeggen dat een gevaar of een verkeersregel alleen voor de afgebeelde rijstrook geldt. F89 kondigt het aan, F91 duidt het aan (art. 71.2).

Een onderbord met een afstand kondigt een bord aan. Een gebodsbord mag zo op afstand aangekondigd worden door hetzelfde bord met een afstandsonderbord (art. 69.2). Voor de voorrangsborden bestaan aparte aankondigingsborden: B3, B7 en B13. Een onderbord met een voertuigsymbool zonder tekst beperkt het bord tot die weggebruikers; een onderbord met het woord uitgezonderd zondert hen uit.

Voorrangsborden

• B1 (omgekeerde driehoek): voorrang verlenen aan de bestuurders op de dwarsweg. Stoppen is niet verplicht als de weg vrij is. B3 kondigt B1 aan op de afstand die het onderbord vermeldt.
• B5 (STOP): altijd volledig stoppen aan de stopstreep en voorrang verlenen, ook als er niemand komt. B7 kondigt B5 aan op de afstand van het onderbord.
• B9 (gele ruit): voorrangsweg, u hebt voorrang op alle kruispunten tot het bord B11 (ruit met zwarte streep). B13 kondigt het einde van de voorrangsweg aan op de afstand van het onderbord. Na B11 geldt opnieuw de voorrang van rechts, tenzij andere borden.
• B15 (driehoek met dikke zwarte pijl): voorrang op het volgende kruispunt alleen.
• B17 (driehoek met zwart kruis): kruispunt waar de voorrang van rechts geldt.
• B19 (rond, rode en zwarte pijl): smalle doorgang, u verleent voorrang aan tegenliggers. B21 (blauw rechthoekig): u hebt voorrang op tegenliggers.
• B22 en B23: fietsers en speed pedelecs mogen bij rood of oranje licht rechts afslaan (B22) of rechtdoor rijden (B23), als ze voorrang verlenen aan de andere weggebruikers. B23 staat alleen waar fietsers geen verkeersstroom moeten dwarsen (art. 67.4, 3°).

Onderborden bij voorrangsborden en inhalen op het kruispunt

Een onderbord met een dikke en een dunne lijn onder B1, B3, B5, B7 of B15 toont het tracé van de weg die voorrang heeft: wie op de dikke lijn rijdt, heeft op het volgende kruispunt voorrang (art. 67.2). Zo ziet u bijvoorbeeld dat de voorrangsweg afbuigt en dat de weg rechtdoor voorrang moet verlenen.

Onder B1, B5 of B17 kan het onderbord M9 (fiets met dubbele pijl) of M10 (fiets en bromfiets met dubbele pijl) staan: fietsers, bij M10 ook bromfietsers, rijden in beide richtingen op de dwarsweg die u oprijdt (art. 67.4, 1°). Kijk dus naar twee kanten, ook als de dwarsweg een eenrichtingsstraat is. Staat onder B1 of B5 het onderbord M1 (fiets) of M8 (fiets en bromfiets, zonder het woord uitgezonderd), dan geldt het voorrangsbord alleen voor fietsers of voor fietsers en tweewielige bromfietsers; de andere bestuurders volgen de gewone regels (art. 67.4, 2°).

Op een kruispunt waar u voorrang hebt (B9, B15, of de dwarsweg heeft B1 of B5) mag u links inhalen. Op een kruispunt waar de voorrang van rechts geldt, of waar u zelf voorrang moet verlenen, is links inhalen verboden (art. 17.2, 2°). Dat verbod slaat op een gespan, een tweewielig motorvoertuig en een voertuig met meer dan twee wielen; een fietser inhalen valt er niet onder.

F50bis (fietser en bromfietser met een pijl) waarschuwt bestuurders die afslaan voor fietsers en bromfietsers die op dezelfde weg rechtdoor rijden. Die hebben voorrang: wie van richting verandert, laat de weggebruikers die rechtdoor gaan voorgaan (art. 19.4 en 71.2).

Verbods- en gebodsborden

• C1 (rood met witte balk): verboden richting voor iedere bestuurder. Geldt het verbod niet voor fietsers, dan is het onderbord M2 (uitgezonderd fietsers) verplicht (art. 68.4). M3 zondert ook bromfietsen klasse A uit; staat op M3 geen letter A, dan geldt de uitzondering ook voor bromfietsen klasse B en speed pedelecs. M11 zondert fietsers en speed pedelecs uit, M12 fietsers, bromfietsen klasse A en speed pedelecs. Dezelfde onderborden staan onder C3, C31 en D1 (art. 68.4 en 69.4).
• C3 (wit met rode rand): verboden toegang in beide richtingen voor iedere bestuurder.
• C35 (twee auto's, de linkse rood): verbod om een gespan of een voertuig met meer dan twee wielen links in te halen, vanaf het bord tot en met het volgende kruispunt of tot C37 (art. 68.3). Fietsers en tweewielige motorfietsen inhalen mag wel; ook een motorrijder mag onder C35 geen auto inhalen.
• C43: maximumsnelheid, tot en met het volgende kruispunt of tot C45 (einde van die snelheidsbeperking).
• C46: einde van alle plaatselijke verboden voor rijdende voertuigen.
• D1 (blauw met witte pijl): verplichte rijrichting, een gebod. Verwar het niet met F19, dat alleen aanwijst dat de straat eenrichtingsverkeer heeft. D5: verplicht rondgaand verkeer (rotonde).
• D7: verplicht fietspad. Onderborden bij D7 (art. 69.4): M6 maakt het fietspad verplicht voor bromfietsen klasse B, M7 verbiedt het hun; M13 maakt het verplicht voor speed pedelecs, M14 voor bromfietsen klasse B en speed pedelecs; M15 verbiedt het voor speed pedelecs, M16 voor bromfietsen klasse B en speed pedelecs.

Aanwijzings-, zone- en parkeerborden

• F1/F3: begin en einde bebouwde kom, dus 50 km/u (Brussel 30 km/u).
• F4a/F4b: begin en einde zone 30.
• F5/F7: begin en einde autosnelweg; F9/F11: begin en einde autoweg.
• F12a/F12b: begin en einde woonerf of erf: 20 km/u, parkeren enkel op aangeduide plaatsen.
• F19: straat met eenrichtingsverkeer. Met het onderbord M4 (fietsers), M5 (fietsers en bromfietsers klasse A) of M17 (fietsers en speed pedelecs) mogen die in beide richtingen rijden; aan het andere einde staat dan C1 met M2, M3 of M11 (art. 71.3). Let bij het links afslaan op fietsers die u tegemoetkomen.
• F85: op een deel van de eenrichtingsrijbaan is verkeer in beide richtingen toegelaten.
• F45: doodlopende weg. F45b: doodlopend, behalve voor voetgangers en fietsers.
• F97: versmalling ter grootte van één rijstrook.
• F23: nummer van de weg (N, A, E of R).
• F111/F113: begin en einde fietszone.
• E1 (één schuine streep): parkeren verboden. E3 (kruis): stilstaan en parkeren verboden. Beide gelden aan de kant van het bord, op de rijbaan én op de berm, vanaf het bord tot het volgende kruispunt. Een wit onderbord met een pijl omhoog betekent begin, omlaag einde, dubbele pijl herhaling (art. 70.2.2).
• E9a (P): parkeren toegelaten, vaak met een onderbord over de regeling.